Orta Çağ Avrupası'nda geniş arazilere sahip olan papa ve kilise krallar dahil tüm Hristiyanlar üzerinde aforoz, enterdi ve endüljans gibi haklara sahipti. Buna göre; I. askerî, II. ekonomik, III. dinî alanlardan hangilerinde kilisenin etkinliğini artırdığı savunulabilir?
